7 loại cây nên trồng trong nhà cho người mới gồm lưỡi hổ, trầu bà, kim tiền, lan ý, cỏ lan chi (cây nhện), vạn niên thanh và thiết mộc lan. Chúng được chọn vì chịu bóng, chịu khô hoặc báo hiệu rõ khi thiếu nước, và lỗi chăm thường gặp đều có cách sửa đơn giản. Theo ASPCA, cỏ lan chi không độc với chó mèo; các cây còn lại độc ở mức nhẹ đến vừa và nên đặt ngoài tầm với. Về lọc không khí, vài chậu cây không thay được việc mở cửa thông gió.
| Cây | Ánh sáng | Tưới | Độc với chó mèo (ASPCA) | Hợp nhất cho |
|---|---|---|---|---|
| Lưỡi hổ | Chịu bóng tốt, ưa sáng gián tiếp | Rất thưa, khi đất khô hẳn | Có (saponin) | Người hay quên tưới, phòng ngủ, lối vào |
| Trầu bà | Chịu bóng, giống lá loang cần sáng hơn | Khi đất mặt khô | Có (canxi oxalat) | Kệ cao, chậu treo, cắm nước |
| Kim tiền | Chịu bóng, ưa sáng gián tiếp | Thưa, khi đất khô | Họ Ráy, có canxi oxalat | Văn phòng, bàn làm việc |
| Lan ý | Chịu bóng | Khi lá hơi rũ, khoảng mỗi tuần | Có (canxi oxalat) | Người mới cần cây "báo khát" |
| Cỏ lan chi | Chịu bóng, ưa sáng | Đất ẩm vừa | Không độc | Nhà có chó mèo |
| Vạn niên thanh | Chịu bóng tốt | Đất ẩm vừa | Có canxi oxalat | Góc ít sáng, phòng khách |
| Thiết mộc lan | Sáng gián tiếp đến bóng râm | Khi đất mặt khô vài phân | Có (saponin) | Góc phòng lớn, cây cao |
1. Lưỡi hổ
Lưỡi hổ (Dracaena trifasciata) là cây dễ nhất cho người hay quên tưới. Theo mô tả về loài, cây quang hợp kiểu CAM, mở khí khổng vào ban đêm để giữ nước, mùa đông chỉ cần tưới vài tháng một lần, và dễ thối nếu tưới quá nhiều. Lưỡi hổ để phòng ngủ không gây hại, xem thêm bài cây lưỡi hổ để trong phòng ngủ có tốt không.
2. Trầu bà
Trầu bà (Epipremnum aureum) mọc nhanh, rủ dây hoặc leo cột, giâm cành trong nước dễ. Theo mô tả về loài, cây phát triển tốt ở khoảng 17 đến 30 độ C, tưới khi đất khô, thường một đến hai tuần một lần. Trầu bà xanh chịu bóng tốt hơn các giống lá loang.
3. Kim tiền
Kim tiền (Zamioculcas zamiifolia) có củ ngầm trữ nước. Theo mô tả về loài, cây có thể sống bốn tháng không tưới trong điều kiện sáng yếu trong nhà, nhưng thiếu sáng quá thì cuống vươn dài, lá vàng. Sai lầm hay gặp nhất là tưới nhiều.
4. Lan ý
Lan ý (Spathiphyllum) có lá xanh bóng và mo hoa trắng. Theo mô tả về chi này, cây chịu bóng, tưới khoảng mỗi tuần một lần khi đất khô, và lá rũ xuống khi thiếu nước rồi dựng lại sau khi tưới. Tính "báo khát" này giúp người mới biết lúc cần tưới. Cây ưa ấm, khoảng 21 đến 32 độ C.
Không nên để lan ý rũ lá nhiều lần liên tiếp, lá có thể vàng và cháy mép. Hoa lan ý trong nhà có thể thưa dần theo thời gian, cây vẫn đẹp nhờ lá.
5. Cỏ lan chi (cây nhện)
Cỏ lan chi (Chlorophytum comosum) có lá dài sọc trắng xanh, ra nhánh dài mang cây con ở đầu. Theo ASPCA, cây không độc với chó và mèo, nên hợp nhà có thú cưng. Theo mô tả về loài, cây chịu được nhiệt độ xuống tới 2 độ C nhưng phát triển tốt nhất ở khoảng 18 đến 32 độ C, và có thể nhạy với florua trong nước máy, gây cháy đầu lá. Cây con ở đầu nhánh trồng thẳng vào đất là ra cây mới.
6. Vạn niên thanh
Vạn niên thanh (chi Aglaonema, trong tiếng Việt còn gọi minh ty) có lá loang bạc, xanh hoặc đỏ hồng tuỳ giống. Theo mô tả về chi này, cây sống tốt ở nơi ít sáng, cần đất ẩm vừa, không tưới quá nhiều, và nhạy lạnh: tổn thương do lạnh có thể bắt đầu ở 15 độ C, lá hiện mảng sẫm. Giống 'Silver Queen' phổ biến nhất. Cây chứa tinh thể canxi oxalat, nhựa có thể gây kích ứng da.
Mùa đông miền Bắc, tránh đặt vạn niên thanh sát cửa kính lạnh hoặc chỗ gió lùa.
7. Thiết mộc lan
Thiết mộc lan (Dracaena fragrans) là cây cao cho góc phòng lớn. Theo mô tả về loài, cây sống được từ sáng gián tiếp mạnh đến bóng râm và chịu được chăm sóc sơ sài. Theo ASPCA, cây độc với chó, mèo và ngựa do saponin.
Chọn cây theo phòng
- Phòng khách sáng: thiết mộc lan, vạn niên thanh, lan ý.
- Phòng ngủ: lưỡi hổ, kim tiền nhỏ, cỏ lan chi.
- Bàn làm việc: kim tiền nhỏ, trầu bà chậu nhỏ, lưỡi hổ mini.
- Phòng máy lạnh ít sáng: lưỡi hổ, kim tiền, vạn niên thanh. Danh sách cây để bàn chịu bóng có ở bài cây để bàn không cần ánh sáng.
- Nhà có chó mèo: cỏ lan chi đặt thấp được; các cây khác đặt kệ cao hoặc treo.
- Nhà tắm có cửa sổ: trầu bà, lan ý ưa ẩm.
Cây trong nhà có lọc không khí không
Nhiều danh sách "cây tốt cho sức khoẻ" dựa trên nghiên cứu không khí sạch của NASA năm 1989. Nghiên cứu này cho thấy trong buồng kín nhỏ, một số cây như lưỡi hổ, lan ý, vạn niên thanh, các loài Dracaena giảm được một số hợp chất hữu cơ bay hơi.
Tuy vậy, phân tích của Cummings và Waring công bố năm 2019 cho thấy cần từ 10 đến 1.000 cây trên mỗi mét vuông sàn mới đạt mức làm sạch bằng thông gió thông thường trong toà nhà. Theo mô tả về loài lưỡi hổ, tốc độ lọc của cây quá chậm để có ý nghĩa thực tế trong nhà.
Nói cách khác, cây trong nhà đem lại màu xanh và thú chăm sóc, nhưng muốn không khí trong lành thì mở cửa thông gió, dùng quạt hút và máy lọc không khí khi cần. Chi tiết có ở bài cây để bàn lọc không khí.
Lỗi hay gặp khi trồng cây trong nhà
- Tưới theo lịch cố định thay vì thử đất.
- Chậu không có lỗ thoát nước.
- Đặt cây ở góc tối hoàn toàn quá lâu.
- Để luồng gió máy lạnh thổi thẳng vào cây.
- Bón phân nhiều cho cây lớn chậm.
- Mua cây rồi thay chậu ngay khi cây đang thích nghi chỗ mới.
Mua cây khoẻ ở tiệm
- Lá cứng, màu đều, không có đốm lạ, mặt dưới lá không có rệp, tơ nhện.
- Gốc chắc, không mềm, đất không có mùi hôi.
- Nhấc chậu thấy rễ trắng ở lỗ đáy là tốt; rễ đen, nhũn là dấu hiệu úng.
- Cây mới về để vài tuần cho quen chỗ rồi mới thay chậu.
Câu hỏi thường gặp
Những loại cây trồng trong nhà nào dễ sống nhất?
Lưỡi hổ, kim tiền và trầu bà là ba cây dễ sống nhất cho người mới. Chúng chịu bóng và chịu được việc quên tưới hơn nhiều cây khác.
Cây trồng trong nhà nào an toàn cho chó mèo?
Trong danh sách này, cỏ lan chi được ASPCA xếp là không độc với chó và mèo. Các cây khác nên đặt ngoài tầm với.
Những loại cây trồng trong nhà tốt cho sức khỏe là cây nào?
Không có cây nào làm không khí trong nhà sạch hơn đáng kể ở số lượng chậu thông thường. Cây tốt cho sức khoẻ theo nghĩa tạo không gian xanh, dễ chịu; thông gió vẫn là cách giữ không khí trong lành.
Trồng cây trong nhà có cần ánh sáng mặt trời không?
Cây cần ánh sáng để quang hợp, nhưng các cây trong danh sách sống được với ánh sáng gián tiếp từ cửa sổ hoặc đèn. Không cây nào sống lâu dài trong bóng tối hoàn toàn.